Ontdek hoe je de ontwikkeling van je kindje verder kunt stimuleren

Tips van Steven Pont

Vanaf 18 maanden merkt je kleine dat hij een eigen persoontje is en zal hij zijn grenzen gaan verkennen. Ook kan zijn stemming gemakkelijk omslaan. Het ene moment is hij blij, het andere moment heeft je kindje een driftbui. Hoe komt dit en wat gebeurt er op zo’n moment in zijn hersenen? Ontwikkelingspsycholoog en gezinstherapeut Steven Pont legt dat uit.

Beheersen van impulsen

“Je kindje is in het begin van zijn leven nog gewetenloos en kan zijn emoties en behoeften nog niet reguleren. Zeker in de eerste jaren is je kleine enorm egoïstisch. Hij reageert vooral impulsief en houdt al helemaal geen rekening met jouw gevoelens en agenda. Dat komt doordat zijn gedrag wordt aangestuurd door diepere delen in de hersenen. En niet zoals bij volwassenen door de neocortex, het meest complexe en evolutionair gezien jongste deel van de hersenschors. Daardoor gaat een deel van de opvoeding op aan het leren beheersen van die impulsen.”

Mix gewetenloosheid en hersenprikkels

“Ook al groeit het aantal hersenverbindingen in de eerste levensjaren enorm, ze hebben ervaringen nodig om zich goed te kunnen ontwikkelen. Door dingen te beleven, ondervinden en oefenen, maakt je kindje bundeltjes ervaringen aan. Vergelijk het met een auto. Je kindje is het gaspedaal en jij bent de rem. Jij kunt dus op de rem trappen en je kindje helpen bij het leren beheersen van die impulsen. Bijvoorbeeld door consequent te zijn. Zo schep je duidelijkheid in het hoofdje van je kindje.”

Patronen herkennen in peuterpuberteit

“Overigens is de peuterpuberteit iets heel anders. Rond zijn tweede verjaardag maakt je kindje zich langzaamaan lichamelijk een beetje los van jou. Hij ontwikkelt een eigen willetje en moet wennen aan jouw tegenwind. Bijvoorbeeld als hij naar links wil en jij naar rechts. Door zijn gewetenloosheid kan je kindje zich niet in jou verplaatsen en voelt hij zich begrensd. Op zo’n moment wil je kindje koste wat kost zijn zin krijgen. Gebeurt dat niet, dan kan je kleine een driftbui krijgen of midden op straat op de grond gaan liggen. Hij doet dat dus niet om jou dwars te zitten, maar omdat hij nog niet heeft geleerd zijn impulsen te beheersen. Je zult merken dat je kindje door dingen te ervaren, patronen gaat herkennen (omdat de hersenen nieuwe verbindingen hebben aangemaakt). Na verloop van tijd begrijpt je kindje waarom jij naar rechts wilt en loopt hij vanzelf met je mee.”

Driftbuien van je dreumes

“Die buien zijn natuurlijk geen feest, maar als je weet dat het niets persoonlijks is, kun je er wellicht makkelijker mee omgaan. Probeer rustig te blijven, toon begrip voor zijn gevoelens en luister naar je kindje. Geef tegelijkertijd duidelijk je grens aan. Wil je iets gedaan krijgen van je kind, dan kun je hem laten kiezen. Tussen een appel en een peer, een trui of een longsleeve. En bereid je van tevoren voor op dit soort situaties. Want als je midden in zo’n situatie zit, zijn je eigen reactie en gedrag vaak minder goed te sturen.”